Υποχρεωτικές ενδείξεις σε έντυπο που διανέμεται στο κοινό

Δελτίο νομοθεσίας, τελευταία ενημέρωση: 2 Νοεμβρίου 2026. Γενική πληροφόρηση, όχι νομική συμβουλή: τα κείμενα αλλάζουν, ελέγξτε τα στην πηγή.

Με λίγα λόγια

• Κάθε γραπτό που δημοσιοποιείται πρέπει να αναγράφει το όνομα και την κατοικία του τυπογράφου (νόμος της 29ης Ιουλίου 1881, άρθρο 3).
• Η έλλειψη της ένδειξης τιμωρείται με πρόστιμο 3 750 € για τον τυπογράφο· η ίδια ποινή αφορά όσους διανέμουν έντυπα χωρίς αυτή την ένδειξη.
• Η διατύπωση «Ne pas jeter sur la voie publique» (Μην το πετάτε στον δρόμο) δεν επιβάλλεται, λέξη προς λέξη, από κανένα κείμενο που βρήκαμε. Αντίθετα, τα έντυπα σε χαρτί που προορίζονται για νοικοκυριά υπόκεινται σε υποχρέωση πληροφόρησης για τη διαλογή (δείτε το δελτίο Ανακύκλωση εντύπων).

1. Το όνομα και η κατοικία του τυπογράφου

Κείμενο. Νόμος της 29ης Ιουλίου 1881 για την ελευθερία του Τύπου (loi sur la liberté de la presse), άρθρο 3 (έκδοση σε ισχύ από τις 6 Ιανουαρίου 2010):

• κάθε γραπτό που δημοσιοποιείται, «εκτός από τα ouvrages de ville ou bilboquets», φέρει την ένδειξη του ονόματος και της κατοικίας του τυπογράφου·
• κύρωση: πρόστιμο 3 750 € κατά του τυπογράφου·
• η διανομή εντύπων χωρίς αυτή την ένδειξη απαγορεύεται, και η ίδια ποινή εφαρμόζεται σε όσους τα διανέμουν·
• μπορεί να επιβληθεί φυλάκιση έξι μηνών αν ο τυπογράφος έχει ήδη καταδικαστεί για την ίδια παράβαση κατά τους δώδεκα προηγούμενους μήνες·
• όταν συμμετέχουν περισσότεροι τυπογράφοι που χρησιμοποιούν διαφορετικές τεχνικές, αρκεί η ένδειξη ενός από αυτούς.

Πηγή: https://www.legifrance.gouv.fr/loda/article_lc/LEGIARTI000021662494

Παρατήρηση: πολλοί ιστότοποι αναφέρουν ακόμη «το άρθρο 2» του νόμου του 1881. Από τον νόμο αριθ. 2010-1 της 4ης Ιανουαρίου 2010, το άρθρο 2 αφορά το απόρρητο των πηγών· η υποχρέωση σχετικά με τον τυπογράφο βρίσκεται στο άρθρο 3.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη.

• Η ένδειξη αφορά τον τυπογράφο, όχι τον πελάτη που δίνει την παραγγελία. Μια συνηθισμένη διατύπωση είναι «Imprimé par [επωνυμία], [διεύθυνση]» (Τυπώθηκε από [επωνυμία], [διεύθυνση]).
• Ως «κατοικία» νοείται στην πράξη η διεύθυνση της εγκατάστασης. Να επιβεβαιωθεί με επαγγελματία νομικό. Καμία επίσημη πηγή από όσες εξετάστηκαν δεν διευκρινίζει αν αρκεί η διεύθυνση της έδρας όταν η εκτύπωση γίνεται σε άλλη εγκατάσταση.
• Εξαιρέσεις: τα «ouvrages de ville ou bilboquets». Ο νόμος δεν τα ορίζει. Το υπουργείο Πολιτισμού τα παρουσιάζει ως εκτυπώσεις που γίνονται για τη διοίκηση ή για ιδιωτική χρήση, οι οποίες δεν προορίζονται να διαδοθούν στο εμπόριο, εξαίρεση που προέρχεται από παλιά διοικητική ανοχή. Αναφέρει, σύμφωνα με τη νομολογία, τις επαγγελματικές κάρτες, τις επιστολές και φακέλους με επικεφαλίδα, τις αναγγελίες γάμου, γέννησης, θανάτου, τις αφίσες πώλησης ή μίσθωσης, και ευρύτερα τις εκτυπώσεις που συνδέονται με οικογενειακές ή κοινωνικές περιστάσεις ή με ιδιωτικά συμφέροντα (απάντηση στην γραπτή ερώτηση αριθ. 16937, JO Sénat της 16ης Σεπτεμβρίου 1999, σ. 3068). Η ίδια απάντηση διευκρινίζει ότι οι εκδόσεις των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης που διατίθενται στο κοινό δεν εμπίπτουν σε αυτές τις εξαιρέσεις. Πηγή: https://www.senat.fr/questions/base/1999/qSEQ990616937.html
• Εκτύπωση από τον ίδιο τον πελάτη (εκτυπωτής γραφείου, σύλλογος): Να επιβεβαιωθεί με επαγγελματία νομικό. Το κείμενο αναφέρεται στον «τυπογράφο» χωρίς διάκριση· η πρακτική να αναγράφεται «Imprimé par nos soins» (Τυπώθηκε από εμάς) είναι συνηθισμένη, αλλά δεν βρήκαμε επίσημη πηγή που να την επικυρώνει ρητά.

2. Η περίπτωση των προκηρύξεων

• Η διανομή προκηρύξεων στον δημόσιο δρόμο είναι ελεύθερη, ακόμη και για πολιτικές προκηρύξεις (απάντηση του υπουργείου Εσωτερικών που δημοσιεύθηκε στο JO Sénat στις 26 Ιανουαρίου 2023, ερώτηση αριθ. 04739 του κ. Masson, η οποία παραπέμπει στον νόμο αριθ. 2004-1343 της 9ης Δεκεμβρίου 2004). Πηγή: https://www.senat.fr/questions/base/2023/qSEQ230104739.html
• Όρια που υπενθυμίζει η απάντηση αυτή:
  • απαγόρευση διανομής σε οδηγούς και επιβάτες οχημάτων που κινούνται σε οδό ανοιχτή στη δημόσια κυκλοφορία (Code de la route, δηλαδή Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας, άρθρο R. 412-52, πταισματική παράβαση 4ης κατηγορίας)·
  • ο δήμαρχος μπορεί, σε περίπτωση διατάραξης της δημόσιας τάξης, να απαγορεύσει τη διανομή με απόφαση (arrêté) περιορισμένη χρονικά και τοπικά·
  • σε προεκλογική περίοδο, η διανομή απαγορεύεται από την παραμονή της ψηφοφορίας στις μηδέν ώρες (Code électoral, άρθρο L. 49).
• Η ένδειξη του τυπογράφου (άρθρο 3 του νόμου του 1881) εφαρμόζεται στις προκηρύξεις όπως σε κάθε γραπτό που δημοσιοποιείται.
• Γραμματοκιβώτια και οχήματα: απαγορεύεται η τοποθέτηση διαφημίσεων χωρίς παραλήπτη σε γραμματοκιβώτια που φέρουν ένδειξη άρνησης («Stop pub», «Pas de pub»…) (Code de l'environnement, δηλαδή Κώδικας Περιβάλλοντος, άρθρο L. 541-15-15), καθώς και η τοποθέτηση διαφημιστικών εντύπων εμπορικού σκοπού σε οχήματα (άρθρο L. 541-15-16). Κύρωση: πρόστιμο που προβλέπεται για τις πταισματικές παραβάσεις 5ης κατηγορίας (1 500 € για φυσικό πρόσωπο, 7 500 € για νομικό πρόσωπο). Πηγή: entreprendre.service-public.gouv.fr, «Interdictions liées à la distribution de publicités» (Απαγορεύσεις σχετικά με τη διανομή διαφημίσεων, ελέγχθηκε στις 7 Αυγούστου 2026): https://entreprendre.service-public.gouv.fr/vosdroits/F38153
• Καθαριότητα: η τοποθέτηση ή εγκατάλειψη αντικειμένων στον δημόσιο δρόμο υπάγεται στον Code pénal (Ποινικός Κώδικας· πταισματικές παραβάσεις των άρθρων R. 632-1 και R. 635-8 ανάλογα με την περίπτωση).

3. Η περίπτωση των αφισών

• Λευκό χαρτί: προορίζεται για τις αφίσες των πράξεων της δημόσιας αρχής (νόμος της 29ης Ιουλίου 1881, άρθρο 15, εδάφιο 3). Μια ιδιωτική αφίσα μπορεί ωστόσο να τυπωθεί σε λευκό χαρτί αν είναι καλυμμένη με χρωματιστούς χαρακτήρες ή εικόνες και δεν υπάρχει δυνατότητα σύγχυσης με διοικητική αφίσα. Πηγή: https://www.legifrance.gouv.fr/loda/id/LEGITEXT000006070722
• Επίσημες θέσεις: ο δήμαρχος ορίζει με απόφαση (arrêté) τους χώρους που προορίζονται για τις αφίσες της δημόσιας αρχής· απαγορεύεται η επικόλληση ιδιωτικών αφισών σε αυτούς (ίδιο άρθρο 15).
• Το άρθρο 15 προβλέπει ποινική κύρωση σε περίπτωση παράβασης των διατάξεών του. Πηγή: https://www.legifrance.gouv.fr/loda/article_lc/LEGIARTI000006419692
• Προεκλογικές αφίσες: ειδικοί κανόνες, δείτε το δελτίο Αφίσες και εκλογικά έντυπα.
• Διαφημιστική αφισοκόλληση (θέσεις, άδειες, τοπικός κανονισμός διαφήμισης του Παρισιού): εκτός του πεδίου αυτού του δελτίου.

4. «Ne pas jeter sur la voie publique»: υποχρεωτικό ή όχι;

• Κανένα ισχύον κείμενο από όσα εξετάστηκαν δεν επιβάλλει αυτή την ακριβή διατύπωση.
  • Δεν περιλαμβάνεται στον νόμο της 29ης Ιουλίου 1881.
  • Τα ισχύοντα άρθρα του Code de l'environnement για τα χάρτινα έντυπα (άρθρα R. 543-207 έως R. 543-213-1) δεν περιέχουν καμία τέτοια υποχρέωση· το παλιό άρθρο D. 543-212-2, που επέβαλλε περιβαλλοντική πληροφόρηση «με εμφανείς χαρακτήρες», έχει καταργηθεί. Πηγή: https://www.legifrance.gouv.fr/codes/section_lc/LEGITEXT000006074220/LEGISCTA000006177002/
• Τι είναι υποχρεωτικό σήμερα: από τον νόμο AGEC (νόμος αριθ. 2020-105 της 10ης Φεβρουαρίου 2020, για την καταπολέμηση της σπατάλης και την κυκλική οικονομία), κάθε προϊόν που προορίζεται για νοικοκυριά και υπόκειται στη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού, κάτι που περιλαμβάνει τα χάρτινα έντυπα, φέρει σήμανση (Triman) συνοδευόμενη από πληροφορία για τη διαλογή (Code de l'environnement, άρθρο L. 541-9-3). Πηγή: https://www.legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000041556010 — λεπτομέρειες στο δελτίο Ανακύκλωση εντύπων.
• Η ένδειξη «Ne pas jeter sur la voie publique» δεν αντικαθιστά αυτή την πληροφορία για τη διαλογή. Παραμένει μια συνηθισμένη, προαιρετική προφύλαξη.
• Ορισμένοι ιστότοποι υποστηρίζουν ότι απαιτείται από το άρθρο L. 541-10-1 του Code de l'environnement, με πρόστιμο 750 €. Στην ισχύουσα έκδοσή του (από τις 24 Απριλίου 2024), το άρθρο αυτό απλώς απαριθμεί τα προϊόντα που υπόκεινται στη διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού (μεταξύ των οποίων, στο 1°, τα χάρτινα έντυπα εκτός από τα βιβλία): δεν επιβάλλει καμία ένδειξη προς εκτύπωση και δεν προβλέπει κανένα πρόστιμο. Πηγή: https://www.legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000049464324

5. Άλλες ενδείξεις ανάλογα με τη φύση του εντύπου

Το δελτίο αυτό αφορά μόνο το έντυπο ως τέτοιο. Άλλες ενδείξεις μπορεί να επιβάλλονται ανάλογα με το περιεχόμενο (διαφήμιση οινοπνευματωδών, τιμές, εμπορικές ενδείξεις της επιχείρησης-εκδότη, ενδείξεις νόμιμης κατάθεσης για τις εκδόσεις κ.λπ.), που πρέπει να εξετάζονται κατά περίπτωση· για τις ενδείξεις που συνδέονται με τη νόμιμη κατάθεση (βιβλία, περιοδικά, χαρακτικά), δείτε το δελτίο Νόμιμη κατάθεση.

Κύριες πηγές

• Νόμος της 29ης Ιουλίου 1881 για την ελευθερία του Τύπου, άρθρα 3, 15 και 17: https://www.legifrance.gouv.fr/loda/id/LEGITEXT000006070722
• Code de l'environnement, άρθρο L. 541-9-3: https://www.legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000041556010
• Code de l'environnement, άρθρα R. 543-207 έως R. 543-213-1: https://www.legifrance.gouv.fr/codes/section_lc/LEGITEXT000006074220/LEGISCTA000006177002/
• Υπουργική απάντηση, JO Sénat, 26 Ιανουαρίου 2023: https://www.senat.fr/questions/base/2023/qSEQ230104739.html
• Υπουργική απάντηση αριθ. 16937, JO Sénat, 16 Σεπτεμβρίου 1999 (ouvrages de ville): https://www.senat.fr/questions/base/1999/qSEQ990616937.html
• Code de l'environnement, άρθρο L. 541-10-1: https://www.legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000049464324
• Απαγορεύσεις σχετικά με τη διανομή διαφημίσεων: https://entreprendre.service-public.gouv.fr/vosdroits/F38153

Γενική πληροφόρηση, όχι νομική συμβουλή. Συντάχθηκε την 1η Νοεμβρίου 2026.

Έκδοση κειμένου : Markdown