# Liczba stron broszury: wielokrotność 4, arkusze i oprawa

**Objętość** (liczba stron) to łączna liczba stron oprawionego dokumentu. Nie wybiera się jej całkiem dowolnie: zależy od sposobu wykonania broszury. Jedna strona = jedna strona kartki. Arkusz zadrukowany dwustronnie mieści więc co najmniej 2 strony.

## Oprawa zeszytowa: wielokrotność 4

**Oprawa zeszytowa** (zszywanie w grzbiet) to oprawa broszur zszywanych w miejscu złożenia (programy, małe katalogi, broszurki, fanziny). Drukuje się arkusze w podwójnym formacie netto, składa je na pół, wkłada jeden w drugi, a następnie zszywa w zgięciu.

Każdy złożony arkusz tworzy 2 kartki, czyli **4 strony** (2 z przodu, 2 z tyłu). Stąd zasada:

> **liczba stron musi być wielokrotnością 4** (8, 12, 16, 20, 24…)

I obliczenie liczby arkuszy:

> **liczba arkuszy = liczba stron ÷ 4**

| Strony | Złożone arkusze | Format arkuszy dla broszury A5 |
|---|---|---|
| 8 | 2 | A4 |
| 12 | 3 | A4 |
| 16 | 4 | A4 |
| 24 | 6 | A4 |
| 32 | 8 | A4 |

Broszurę w formacie netto A4 wykonuje się analogicznie z arkuszy A3.

### Jeśli dokument nie ma liczby stron podzielnej przez 4

Zaokrąglij **w górę do wielokrotności 4** i dodaj strony:

> strony do zamówienia = 4 × (zaokrąglenie w górę z: strony ÷ 4)
> strony do dodania = strony do zamówienia − strony dokumentu

Przykład: 22 strony → 24 strony, czyli 2 strony do dodania i 6 arkuszy. Strona na notatki, spis treści, strona z podziękowaniami lub grafika na całą stronę są lepsze niż dwie puste strony na końcu.

### Z okładką czy bez?

- **Okładka z tego samego papieru** („self-cover”): okładka jest drukowana na tym samym papierze co wkład. Broszura 16-stronicowa = 4 arkusze, z których zewnętrzny tworzy okładkę.
- **Osobna okładka**: okładka jest z grubszego papieru. Mówi się wtedy o „4 stronach okładki + 16 stronach wkładu”, czyli łącznie 5 arkuszach; sam wkład również musi być wielokrotnością 4.

Zawsze określ wariant w zapytaniu: to najczęstsze źródło nieporozumień.

### Ograniczenia oprawy zeszytowej

Powyżej pewnej liczby arkuszy broszura źle się zamyka, a środkowe strony wystają (efekt wypychania składek, ang. *creep*: drukarnia uwzględnia go przy obróbce introligatorskiej). Granica zależy od papieru i maszyny: zapytaj drukarnię, do jakiej grubości zszywa przy wybranym papierze, albo przejdź na oprawę klejoną.

## Oprawa klejona

W grubszych broszurach (katalogi, książki, prace dyplomowe) stosuje się **oprawę klejoną** z grzbietem prostym: kartki są zbierane, ich grzbiet frezowany, a następnie wklejany w okładkę, która tworzy płaski grzbiet.

- **Minimum techniczne**: **parzysta** liczba stron (każda kartka mieści 2 strony).
- **W praktyce**: w druku offsetowym strony drukuje się **składkami** (duże arkusze składane na 8, 16 lub 32 strony). Wiele drukarni wymaga więc wielokrotności 4, 8 lub 16, aby uniknąć pustych stron lub dopłaty. W druku cyfrowym ograniczenie jest często łagodniejsze.
- **Liczba kartek** = strony wkładu ÷ 2.
- Grzbiet musi być wystarczająco gruby, by utrzymać klej: zapytaj drukarnię o minimalną grubość. Aby obliczyć grubość grzbietu, zob. poradnik [Grubość grzbietu](https://imprimeur.paris/pl/guides/epaisseur-dos/).

**Oprawa szyta nićmi** (składki szyte, a następnie klejone) kieruje się logiką składek: liczba stron jest wielokrotnością liczby stron w składce.

## Inne oprawy

- **Spirala lub grzbiet drutowy (oprawa „Wire-O”)**: strony dziurkowane pojedynczo, bez wymogu wielokrotności; dokument otwiera się na płasko. Popularna przy pracach dyplomowych, raportach i notesach.
- **Oprawa termiczna, listwa zaciskowa, oprawa twarda**: stosowane w punktach ksero do prac dyplomowych i doktorskich; liczba stron dowolna, ale przewidź wystarczający margines wewnętrzny.

## Dobre nawyki

1. Policz wszystkie strony, łącznie z celowo pustymi (odwrocie strony tytułowej itp.).
2. **Strony nieparzyste są po prawej** w oprawionym dokumencie: strona 1 to okładka lub pierwsza prawa strona.
3. Wyślij PDF **strona po stronie, w kolejności czytania**; drukarnia zajmie się impozycją (rozmieszczeniem stron na arkuszach).
4. Przewidź **szerszy margines wewnętrzny** od strony oprawy, zwłaszcza w oprawie klejonej, gdzie część strony znika w grzbiecie.

Kalkulator pomoże ustalić liczbę stron i arkuszy: zob. [Kalkulatory](https://imprimeur.paris/pl/guides/calculateurs/).

## Źródła

- Punkty kontrolne plików „książka” serwisu imprimeur.paris (wielokrotność 4 w oprawie zeszytowej, marginesy wewnętrzne, osobna okładka).
- Office québécois de la langue française, Grand dictionnaire terminologique, hasło „piqûre à cheval”: https://vitrinelinguistique.oqlf.gouv.qc.ca/fiche-gdt/fiche/17486470/piqure-a-cheval
- Rząd Kanady (SPAC), *Niveaux de qualité de la reliure*: https://www.canada.ca/fr/services-publics-approvisionnement/services/achats/communication/niveaux-qualite-reliure.html

## Najczęstsze pytania

### Dlaczego broszura zszywana musi mieć liczbę stron podzielną przez 4?

Ponieważ składa się z arkuszy złożonych na pół i włożonych jeden w drugi: każdy arkusz daje 4 strony (2 z przodu, 2 z tyłu).

### Ile arkuszy na broszurę 24-stronicową?

6 złożonych arkuszy (24 ÷ 4), łącznie z okładką, jeśli jest z tego samego papieru.

### Mój dokument ma 22 strony, co zrobić?

Dodaj 2 strony, aby uzyskać 24: puste strony, stronę na notatki, spis treści lub grafikę. Sam wybierz ich miejsce, zamiast zostawiać drukarni dodanie ich na końcu.

### Czy oprawa klejona też wymaga wielokrotności 4?

Minimum to liczba parzysta (każda kartka = 2 strony), ale wiele drukarni wymaga wielokrotności 4, a w offsecie nawet 8 lub 16. Zapytaj o to.

### Czy okładka wlicza się do liczby stron?

To zależy. Rozróżnia się „24 strony łącznie z okładką” oraz „4 strony okładki + 24 strony wkładu”. Określ to w zapytaniu o wycenę.

---

Zaktualizowano 1 listopada 2026. Źródło : https://imprimeur.paris/pl/guides/pagination-brochure/
